Wszystkie 27 państw członkowskich UE podpisało Deklarację z Bonn w sprawie wolności badań naukowych. Anja Karliczek, federalna minister edukacji i badań naukowych Niemiec: „Wszyscy są na pokładzie – Wolność badań jest podstawą Europejskiej Przestrzeni Badawczej.”

Wszystkie 27 państw członkowskich UE oraz komisarz UE ds. badań naukowych podpisały “Deklarację z Bonn w sprawie wolności badań naukowych”. Stanowi ona podstawę dla dalszych kroków mających na celu ochronę podstawowych wartości w europejskiej przestrzeni badawczej. Deklaracja Bońska została zainicjowana w październiku ubiegłego roku podczas niemieckiej prezydencji w Radzie UE. Z powodu sytuacji epidemiologicznej nie wszystkie państwa członkowskie mogły podpisać deklarację na miejscu, podczas wspólnej konferencji ministrów ds. badań naukowych UE w Bonn. Brakujące podpisy zostały zatem uzyskane retrospektywnie w drodze procedury pisemnej. Deklarację z Bonn popierają również partnerzy międzynarodowi, w tym Izrael, Kanada, Meksyk, Norwegia, Szwajcaria i Ukraina. Federalna minister ds. badań Anja Karliczek wyjaśnia:

“Wolność nauki i badań jest kamieniem węgielnym naszej demokracji i dobrobytu. Cieszę się, że wszystkie państwa członkowskie UE podpisały już Deklarację Bońską. Jest to bardzo wyraźne zobowiązanie do uznania ogromnego znaczenia swobody badań naukowych dla Europy. Chcemy się na tym oprzeć i podjąć teraz konkretne kroki w celu wdrożenia treści deklaracji.

Wolność nauki i badań można zmierzyć. Dlatego chcemy ściślej powiązać europejską przestrzeń badawczą z europejskim obszarem szkolnictwa wyższego. Uzgodniono opracowanie porównywalnych systemów monitorowania dla obu obszarów. Zapewnią one transparentność w przypadku naruszeń wolności akademickiej. W przyszłości stworzy to podstawę do wyraźniejszego identyfikowania naruszeń wolności akademickiej i lepszej możliwości obrony przed nimi. Dlatego z zadowoleniem przyjmuję i popieram propozycję środowiska naukowego, aby w przyszłości w rankingach uniwersytetów uwzględniać wolność akademicką. Doskonała i bezpłatna nauka – to jest to, czego szukają naukowcy i studenci.

Ochrona wolności badań naukowych jest również ważną podstawą pełnej zaufania i otwartej współpracy – zwłaszcza współpracy transgranicznej. Dlatego cieszę się, że główne kraje partnerskie UE również poparły Deklarację z Bonn.”

Podpisując Deklarację Bońską, wszystkie państwa członkowskie UE oraz Komisja Europejska, reprezentowana przez Marię Gabriel, komisarz ds. innowacji, badań naukowych, kultury, edukacji i młodzieży, potwierdzają swoje wspólne stanowisko w sprawie wolności badań naukowych. Poprzez Deklarację opowiadają się za zróżnicowanym, kreatywnym i niezależnym środowiskiem badawczym dla dobra naszych społeczeństw. Naukowcy powinni mieć swobodę w definiowaniu swoich pytań badawczych, wyborze metod i określaniu form publikacji. Autonomia instytucjonalna organizacji badawczych stanowi ważną podstawę wolności badań.

Również największe organizacje naukowe w Niemczech i Europie z zadowoleniem przyjmują Deklarację Bońską. W swoim stanowisku w sprawie dalszego rozwoju niemieckiego systemu nauki Rada Nauki i Nauk Humanistycznych popiera podejście zawarte w Deklaracji Bońskiej i sugeruje, aby podstawowe zasady wolności akademickiej stały się jednym z priorytetów działań na rzecz internacjonalizacji.

Tekst: Federalne Ministerstwo Edukacji i Badań Naukowych (BMBF)